Verzet SP.a kan pc-heffing niet breken
"Absoluut ondemocratisch"
16 februari 2005 | Jamie Biesemans
De furore over een mogelijke bijkomende heffing op pc's ter compensatie van auteursrechten is lang nog niet uitgewaaid. Ondanks verzet van de SP.a ligt in de Kamer nu een wetsvoorstel klaar dat de overheid toelaat om computers met 30 tot 40 euro extra te belasten. Dat het voorstel in deze vorm werd goedgekeurd door de parlementaire commissie, is volgens SP.a'er Magda De Meyer het gevolg van stevig lobbywerk door de auteursgenootschappen.
Het betwiste wetsvoorstel is een laattijdige harmonisatie met de EU-richtlijn over auteursrechten. De aanvankelijke tekst was zo goed als een perfecte doorslag van wat de EU vroeg. Opmerkelijk is dat in het oorspronkelijke voorstel pc's vrijgesteld werden van alle heffingen voor auteursrecht. Die is er immers al op blanco media, zoals beschrijfbare cd's en dvd's.
Maar onder druk van bepaalde parlementsleden - in de eerste plaats van de MR, daarna de PS - werd die clausule uit het voorstel gehaald. In de plaats zou er een regeling komen waarbij de regering achteraf kon beslissen welke toestellen een extra heffing verdienen. De heffing dient ter compensatie van kopieën voor eigen gebruik van bijvoorbeeld muziek en video.
Volgens voorstanders (de MR, PS, Spirit en de VLD) zorgt dit compromis ervoor dat er geen discussie zou ontstaan over wat wel of geen computer is. Doordat er continu nieuwe categorieën toestellen opduiken, zou een volledige definitie in een moeilijk aan te passen wettekst immers voor onduidelijkheid kunnen zorgen. Daarom is het beter dat de overheid via een Koninklijk Besluit snel kan aangeven welke apparaten in aanmerking komen voor de heffing.
Maar volgens SP.a-volksvertegenwoordigster De Meyer is het compromis er vooral gekomen omdat de Franstalige partijen gevoelig bleken voor het lobbywerk van auteursgenootschappen. Het zijn die organisaties die de opbrengsten van een eventuele heffing onder rechthebbenden, zoals kunstenaars en artiesten, verdelen. Al plaatst de politica vraagtekens bij de transparantie en correctheid van dat verdeelproces.
De Meyer vindt het compromis zoals het er nu ligt, bijzonder ondemocratisch. De overheid kan immers zonder inspraak beslissen of een pc extra belast wordt, daarbij geadviseerd door een commissie die op een vage manier is samengesteld uit "vertegenwoordigers van de industrie en consumenten".
De SP.a'er is overtuigd dat de maatregel vooral de zwakkeren zal raken. Net de groep die extra aangemoedigd moet worden om het internet op te trekken. Ondersteuning voor dat standpunt vindt De Meyer misschien in een pas verschenen rapport van de EU, waarin de kostprijs van een pc als belangrijke belemmering voor verdere internetpenetratie bij lagere inkomensklassen wordt beschreven.
Als tegemoetkoming zouden bepaalde groepen, zoals kansarmen of scholen, de heffing kunnen terugeisen. "Heel wat paperassen invullen en tot twee jaar wachten om misschien maar een deel terug te trekken", zegt De Meyer daarop. "Pure Kafka en bureaucratisch." Ze hoopt dat het voorstel tijdens de stemming volgende week donderdag in de volledige Kamer wordt afgeschoten. Indien niet, kan daarna de Senaat nog redding brengen.
